Geschiedenis - Vriendenvereniging Hortus botanicus Haren

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

Geschiedenis


DE HORTUS IN HAREN

De Hortus van de Rijksuniversteit te Groningen werd in 1642 opgericht door de apotheker Henricus Munting. Zij was gevestigd aan de Roosenstraet in Groningen, waar Munting reeds geruime tijd een "hof" had. Later werd de tuin uitgebreid richting de Kruisstraet. Helaas is van deze tuin niets meer over behalve een enkele boom.

In 1917 kocht de Rijksuniversiteit Groningen een terrein in Haren bij het toenmalige Landgoed De Wolf, waar goede uitbreidings mogelijkheden waren, omdat de botanische tuin in de stad Groningen uit zijn jasje begon te groeien.

De Laarmantuin, genoemd naar degene die in de jaren 30 de tuin heeft opgezet, werd als eerste gedeelte aangelegd. Later is meer grond aangekocht en is er een gedeelte afgegaan voor het Biologisch Centrum. In totaal beslaat de Hortus nu 20 hectare. In 1966 is de tropische kas gereed gekomen met metalen ribben aan de buitenkant, een voor die tijd zeer grote kas met enkel glas. Het is helaas onbetaalbaar  geworden deze kas te verwarmen. Verderop in de tuin is de "rots" te zien. Deze werd in de jaren zeventig gebouwd  met eerst een berg van keileem die afkomstig is uit grond ten behoeve van de kelders van het nieuw gebouwde Biologisch Centrum. Daarop werden stukken rots, divers materiaal uit verschillende gebergten in Europa, geplaatst, stroompjes en een watervalletje aangelegd en beplanting aangebracht.

In 1986 is de Hortus geprivatiseerd, omdat de Rijksuniversiteit Groningen de leerstoel voor de botanie verloor en het geld voor beheer van de tuin niet meer kon opbrengen. De tuin is opnieuw ingericht, met zichtlijnen en een onderscheid in een "natuurlijk" gedeelte en een "cultuurlijk" gedeelte. De boulevard langs het ‘Grand Canal’ is een onderdeel van dit ontwerp. Cultuurtuinen zijn aangelegd langs de boulevard (watertuin, bamboetuin, tuinen op kleur, hydrangeatuin en rozentuin). Ook werden enkele tuinen van een Floriade overgenomen.

Sinds 1995 is er de Chinese tuin, een historische reconstructie van een tuin uit de Ming-tijd en uniek in Europa. Vanaf het begin was dit een sterke publiekstrekker. Dat begon al toen de mensen kwamen kijken hoe hij door een ploeg Chinezen letterlijk met de hand gebouwd en aangelegd werd.

Daarna is veel aandacht besteed aan het opknappen van de Engelse tuin, oorspronkelijk een Floriadetuin. In het voorjaar van 1999 werd de Keltische tuin aangelegd, ontworpen door Bram Rammeloo. Dit is geen historische reconstructie, maar een fantasietuin met elementen uit de Keltische (m.n.oud-Ierse) cultuur. Het idee kwam van kweker Klaas Poppinga. Hij wilde graag een Keltische bomencirkel en -horoscoop om zijn cilindrische en pyramidale boomvarieteiten te demonstreren.

Het werd steeds moeilijker om de Hortus als zelfstandige tuin zonder enige subsidie in stand te blijven houden. In 2002 volgde het failllisement. De doorstart volgde snel daarna, met de toezegging aan de Stichting Behoud Groene Hortus van de Rijks Universiteit Groningen om tot 2012 financieël bij te dragen.


DE VRIENDENVERENIGING

De Vereniging tot behoud van de Hortus 'Henricus Munting' werd al in 1985 opgericht. Haar rol bleef tamelijk bescheiden, ook nadat de verzelfstandiging van de Hortus in 1986 een feit werd.

Diverse directeuren en besturen probeerden gedurende enige tijd de Hortus tot een rendabele onderneming te maken. Zij betrokken de Vriendenvereniging in meer of mindere mate bij het beleid. In 1997 veranderde de naam in Vereniging Vrienden van de Hortus Henricus Munting, nu vrijwel altijd kortweg aangeduid met de naam "Vriendenvereniging". Vlak voor en na het faillissement in 2002 werd de Vriendenvereniging steeds belangrijker. Nu in 2012 de financiële bijdrage van de RUG is stopgezet is de Vereniging Vrienden van de Hortus de enige instantie waarop de Stichting Behoud Groene Hortus kan steunen, zowel op financieel gebied als met raad en daad. Veel vrijwilligers die nu de tuin draaiende houden komen uit haar gelederen voort.

Er is regelmatig contact tussen het bestuur van de Stichting Behoud Groene Hortus (SBGH), die de Hortus beheert en de Vriendenvereniging. Zo woont een bestuurslid van de Vriendenvereniging de bestuursvergaderingen van de SBGH bij en krijgt daar steeds meer een adviserende rol.

In 2012 en begin 2013 heeft de Vriendenvereniging een project op zich genomen om het oudste gedeelte van de Hortus, de Laarmantuin, zoveel mogelijk te herstellen en weer opgenomen te krijgen in de Nationale Plantencollectie. (zie ook de speciale pagina over de Laarmantuin.)

 
Zoeken
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu